HÒA VI
Ngày 10/01/1969, Tổ sư Morihei Ueshiba đã khẩu phong 10 đẳng cho võ sư Michio Hikitsuchi. ông là một trong hai đệ tử (người kia là Abe) được nhận lãnh vinh dự này. Đồng thời, ông cũng là người được Tổ sư giao lại Makimono (cuộn tranh) ghi các kỹ thuật về gậy (Bo-jutsu).
Võ sư Michio Hikitsuchi sinh ngày 14/7/1923 (năm thứ 12 kỷ nguyên Đại Chính) tại Shingou, một thành phố nhỏ bên bờ Thái Bình Dương trong tỉnh Wakayama.
Mồ côi sớm, Michio Hikitsuchi được bà nội đưa về nuôi dưỡng. Bà là một võ sư về Naginata (phương thiên họa kích), đã dẫn anh đi theo con đường võ đạo để tránh bị phân tán đầu óc. Vì vậy, khi lên 9 tuổi Michio đã bắt đầu học Kiếm đạo, Nhu đạo, Lao.
|

VS Michio và vợ |
|
May mắn cho Michio, bà của cậu là bạn của vị sáng lập Aikido, võ sư Morihei Ueshiba. Năm 14 tuổi, cậu được giới thiệu với võ sư Ueshiba và bắt đầu tập Aikibudo (Thời kỳ đó, từ “Aikido” chưa được sử dụng).
Hàng ngày từ 4 giờ sáng, bà của Michio đã bận bịu lo cho cậu ngay khi vừa thức dậy. Để tỏ lòng biết ơn những cố gắng lớn lao của bà, Michio nghĩ rằng mình phải nỗ lực luyện tập nghiêm túc, vì vậy mà trong mỗi môn võ đạo anh đều luyện tập tối đa, đi cho đến cùng. “Chẳng hạn như cho đến năm 20 tuổi, tôi đã tập Karate Goju-ryu và tôi xỉa tay mình vào cát, hoặc đấm đá lung tung. Dĩ nhiên điều đó không đem lại kết quả gì cả”. Ý nguyện đạt đến tột đỉnh trong từng môn võ đạo này, Michio cũng áp dụng vào Aikido.
“Tổ sư (Morihei Ueshiba) sinh trưởng ở Tanbe, thành phố thuộc tỉnh Wakayama và sử dụng thổ ngữ vùng đó; có những người ở tỉnh khác nghe Tổ sư nói họ không hiểu hết. Dạo đó, mỗi lần Tổ sư nói không ai nghe ông cả; nhưng với tôi, khi người có mặt trong Dojo ở Shingou, tôi đã ghi âm tất cả những gì người nói”.
Nhưng chiến tranh bùng nổ và họ phải chia tay với vị sáng tổ Aikido.
Người học trò cần mẫn của Tổ sư Ueshiba
Năm 1941, Michio Hikitsuchi dạy Budo cho các cán bộ quân đội. Chiến tranh chấm dứt, ông trở lại với các lớp học ở Shingou. Trong khi đang luyện tập Kiếm đạo, có điện thoại reo: Chính Tổ sư Morihei Ueshiba đề nghị ông liên lạc với ông ta tại một bãi biển gần Shingou. Ông đã gặp lại Thầy. Qua suốt đêm dài trò chuyện tại Đạo trường, Tổ sư đề nghị ông theo người.
 |
| Luyện tập cùng Tổ sư |
Thời gian này, sau chiến tranh, võ sư Hikitsuchi làm kế toán được 5 năm trong một công ty khai thác gỗ. Ông đã phạm một lỗi lầm lớn là đã đứng tên một vài hối phiếu và khi công ty phá sản ông đã bị một một món nợ lớn, điều này buộc ông phải bán một phần gia sản của gia đình để hoàn trả.
Vào dịp này, Tổ sư Morihei Ueshiba, bảo ông làm một con dấu khác và khuyên ông chỉ nên đi theo con đường võ đạo mà thôi.
Năm 1954, theo yêu cầu của Tổ sư, một Đạo trường được xây dựng tại Shingou.
Năm 1957, Tổ sư cấp cho ông văn bằng về Bu-jutsu (Võ thuật) của Aikido. “Năm 1957, một buổi sáng mùa hè khoảng 1 giờ, Tổ sư bảo tôi dậy và đi theo ông. Chúng tôi đến Đạo trường và tập Ken (Kiếm) của Aikido (Tổ sư gọi là Sho chiku bai no Ken từ 1942). Tổ sư bảo tôi dùng kiếm của mình tấn công người; và trong khi tấn công liên tục, tôi nhận thấy đầu cây kiếm gỗ của Tổ sư đã bị gãy. Chúng tôi ngưng tập và tôi loay hoay tìm cái đầu kiếm gãy nhưng mãi vẫn không thấy. Lúc đó Tổ sư bảo tôi: “Con tìm cái gì vậy Michio? Có phải con tìm cái này không?”. Và ông lôi từ trong keikogi (y phục tập) của ông ra mẩu kiếm gãy của ông. Thông thường, một mẩu kiếm gỗ gãy sẽ văng ra, làm thế nào mà đầu kiếm lại nằm trong keikogi của Tổ sư? Tôi không hiều gì cả. Vào lúc đó, tôi nghĩ Tổ sư như một vị thần”. Tiếp theo lần tập dượt này, Tổ sư dạy cho ông bí kíp của Sho chiku bai no Ken và trao cho ông Makimono (cuộn giấy chứng) của Bo-Jutsu: Bo-Jutsu Massakatsu (theo cách gọi của Tổ sư) Oku Hissaden. Cuộn giấy này bao gồm có những hình vẽ và giải thích về Bo-jutsu của Tổ sư Morihei Ueshiba. Những hình vẽ này do Kanda Massami thực hiện và phần bài giảng là của chính Tổ sư.
 |
| VS Michio cùng Tổ sư |
Võ sư Michio Hikitsuchi vẫn tiếp tục tận tâm với Tổ sư Morihei Ueshiba, luôn luôn bên cạnh người vào dịp có nhiều khách đến thăm khi người đến Shingou, đồng hành với người trong những kỳ lễ hội ở Hongu (Thành phố có ngôi chùa nổi tiếng rất thân thuộc với vị sáng lập Aikido) và ở Nachi, nơi có ngọn thác bao giờ cũng làm mê hoặc người xem.
Ngày 10/01/1969, võ sư Hikitsuchi nhận 10 đẳng trực tiếp từ tay Tổ sư Morihei Ueshiba, với sự hiện diện của võ sư Kobukatsu Hiroo, bây giờ đã qua đời, người mà Tổ sư đã dạy Aikido đầu tiên ở Shingou. Trong khi trao 10 đẳng cho ông, Tổ sư đã nói: “Ta đã cho con tất cả, Michio; hôm nay ta cho con 10 đẳng, hãy giữ lấy nó”.
Nhận lãnh 10 đẳng
Thế là Michio Hikitsuchi là người đầu tiên nhận lãnh 10 đẳng do vị sáng tổ môn Aikido trao, và ông cũng là người cuối cùng được hưởng vinh dự đó. Bởi vì đau lòng thay, ngày 26 tháng 4 năm đó, Tổ sư Morihei Ueshiba đã qua đời. Trong một dịp nói chuyện, võ sư Hikitsuchi đã kể về những khoảnh khắc cuối cùng của Người:
“Tổ sư đã ngã bệnh ngày 08/3/1969 và qua đời ngày 26/4/1969.
Tổ sư phát bệnh khi đang ở Osaka nhưng tôi chỉ được báo ngày 18/3. Hôm đó, tôi nhận được một cú điện thoại bảo tôi đến Tokyo ngay lập tức vì tình hình khá nghiêm trọng. Khi tôi đến Tokyo, Tổ sư đã được đưa vào bệnh viện Keio. Con của người – võ sư Kisshomaru Ueshiba – giải thích cho tôi về thể trạng của Tổ sư và đưa tôi tới nơi đem theo sữa ong chúa, loại này có hiệu quả rất tốt đối với bệnh gan. Vừa nhìn thấy tôi, Tổ sư bảo: “Mừng là anh đã tới”. Khi tôi gặp người, đôi mắt người đã trũng xuống và gương mặt rất vàng. Tôi đưa cho người sữa ong chúa và người rất bằng lòng. Tôi nói với người: “Không nên lưu lại nơi này lâu, chúng ta đi ngay đi”. Tổ sư trả lời tôi: “Ta sẽ về nhà ngay”, và ngồi xuống giường bảo tôi cởi y phục của ông và trao cho ông, rồi người bảo tôi cầu nguyện. Tôi bắt đầu bằng “Amatsu Norito” và đọc kinh cầu chư thần; như thường lệ, Tổ sư nói với tôi người đã khá hơn.
Ngày 26/3, Tổ sư đã xuất viện. Hôm đó mưa như thác đổ và sấm chớp dữ dội. Ngày hôm sau, tôi đi tìm các bài thuốc bắc cho ông ở nhà thuốc. Đến nửa đường, tôi gặp một shihan (võ sư cao đẳng), ông ta bảo tôi: “Đừng bổ thuốc cho ống ấy nữa, đời sống của ông chỉ kéo dài đến ngày mốt”. Tôi đã nổi trận lôi đình và suýt nữa là chúng tôi đánh nhau. Những người đi đường đã tách chúng tôi ra nhưng tôi vẫn còn giận dữ. Khoảng 5 giờ chiều tôi đi tìm đạo chủ Kisshumaru và nói với ông rằng tôi sẽ giết tên shihan này. Đạo chủ rất đỗi ngạc nhiên và khuyên tôi nên bình tĩnh. Nhưng mãi cho đến bây giờ, mỗi khi nhớ đến, cơn giận vẫn còn sôi lên trong người tôi.
Trong suốt một tháng tôi đã lưu lại bên cạnh Tổ sư, xoa bóp cho người và người cảm ơn tôi rất nhiều. Tôi nghĩ rằng mình đã bắt được căn bệnh của Tổ sư, bởi vì tôi đã từng tiểu ra máu và chịu đựng căn bệnh thường xuyên.
Sáng ngày 25/4, Tổ sư đã khá hơn, các bác sỹ rất ngạc nhiên, và hôm đó tôi trở về Shingou. Nhưng sang đến ngày 26, tôi nhận được một cú điện thoại rất sớm từ Đạo trường trung ương Tokyo: Tổ sư đang hấp hối. Thế là tôi trở lại Tokyo ngay hôm ấy.
Trở lại cõi đời để dạy Akido
Năm 1969 là một năm rất đáng sợ đối với võ sư Hikitsuchi, con trai ông chết đột ngột vào ngày 20/5. Vào lúc đó, Sunadomari Fukiko (Chị của thầy Sunadomari, võ sư Aikido tại Kyushu), người hiểu được những điều thuộc về tâm linh và cũng là người chăm sóc Tổ sư trong suốt 40 năm, đã nói với ông: “Con trai anh đã đến kề cạnh tổ sư thay chỗ anh”. Nhưng mặc những lời an ủi này, Hikitsuchi Sensei vẫn trong tâm trạng đau buồn tột đỉnh. Đó chính là lúc ông nghĩ rằng trong suốt cuộc đời mình, cần phải phát triển và truyền bá Aikido ra toàn thế giới như Tổ sư đã từng dạy ông. Đạo trường ở Shingou phát triển dần. Năm 1973, người ta khánh thành một Đạo trường mới với 131 tatamis (loại đệm lót trên sân tập). Những người nước ngoài đến ngày một đông hơn, đặc biệt là người Mỹ. Vì vậy mà Hikitsuchi Sensei đã cùng với các võ sư khác ở Đạo trường của ông, sang Mỹ vào năm 1974 và 1978.
 |
|
Năm 1984 là những chuỗi ngày đầu tiên tại Pháp và ông sẽ còn trở lại mỗi năm cho đến 1987, ngoài ra một hiệp hội được sáng lập để tiếp nhận ông tốt hơn và để đảm bảo sự huấn luyện liên tục của ông. Nhưng vào năm 1988, võ sư Hikitsuchi lâm bệnh nặng và phải chịu hai lần giải phẫu quan trọng. Tiếp theo lần thứ hai, như ông từng kể lại một cách hài hước: “Tôi đã lên trời, nhưng khi Thượng đế vừa nhìn thấy tôi, ngài ra lệnh cho tôi trở lại mặt đất bởi vì còn quá sớm và tôi phải tiếp tục dạy Aikido”. Sung sướng thay, Hikitsuchi Sensei tin tưởng và vâng lời ngài, khỏi bệnh nhanh chóng.
Tháng 3/1991, ông nhận từ tay Đạo chủ Kisshumaru Ueshiba tại Nihon Budokan ở Tokyo một văn bằng và huy chương dành cho sự đóng góp đặc biệt của ông từ hơn 50 năm nay trong việc dạy và phát triển Aikido.
Năm 1992, Một đợt tập huấn lại diễn ra tại Paris, tiếp theo là một đợt khác vào năm 1993; các đợt này kéo dài 4 ngày và thành công với hơn 300 người, song song với một khóa 3 ngày dành cho các võ sư của hội. Sức khỏe của ông đã hồi phục rất nhiều, ông đã có thể hướng dẫn một khóa 3 ngày tại Kuapio ở Phần Lan tiếp theo hai đợt ở Paris.
Năm 2004, ngày 02 tháng 2, Đại sư Hikitsuchi lặng lẽ từ giã cõi trần và trở về với cội nguồn, với Tổ sư Ueshiba, người chỉ đường, người thầy, người cha tinh thần của mình. Sau 80 năm lưu ngụ trên dương thế và 60 năm truyền thụ bức thông điệp tinh thần cùng Tổ sư Ueshiba:
 |
| Lễ tang Đại sư Michio Hikitsuchi |
“Võ đạo chân chính là Võ đạo của Tình thương và Hòa hợp”.
HV
Theo Karate-bushido (2002,2004).