BS Vũ Hoàng Liên
(Khoa Phẫu thuật bàn tay, BV FV)
Là một trong nhiều nguyên nhân gây đau khớp vai hay gặp nhất, thường hay gặp ở những người trong độ tuổi từ 40-60 tuổi và 30% có phối hợp với tổn thương gân chóp xoay vai.
HC là gì ?
- 4 gân làm động tác nâng và xoay vai được gọi là các gân của chóp xoay. Nhóm gân này chạy dưới mái vòm ở vai là mỏm cùng.
- Hội chứng này xảy ra khi có sự tiếp xúc bất thường và cọ sát giữa gân chóp xoay và xương ở mặt dưới mỏm cùng trong động tác dạng vai từ 60o đến 120o ; tạo ra một cung đau rõ rệt (minh họa).
Nguyên nhân:
Gân chóp xoay bị viêm hoặc rách thường do quá trình thoái hoá (trên 40 tuổi), hình thái và biến dạng của mỏm cùng ̣(gai xương), viêm túi hoạt dịch dưới mỏm cùng (túi chứa dịch nằm giữa gân chóp xoay và xương mỏm cùng có tác dụng bôi trơn và giảm ma sát).
Triệu chứng:
Đau và yếu vai, đặc biệt ở động tác dạng và nâng tay lên cao. Đau thường chỉ khu trú ở động tác dạng và ở vùng vai quanh cơ Delta và có thể gây gián đoạn giấc ngủ. Giảm lực cơ vai, giảm biên độ vận động.
Ở những người buộc phải thực hiện các động tác đưa tay lên cao lặp đi lặp lại trong công việc hàng ngày thì bệnh lý này gây ra vấn đề thật sự nghiêm trọng và làm trở ngại công việc và sinh hoạt của họ.
Chẩn đoán:
- Tiêm thuốc giảm đau tại chỗ vào khoảng dưới mỏm cùng.
- Arthro-MRI.
HC này được điều trị như thế nào ?
* Tùy thuộc mức độ đau và hạn chế vận động, độ tuổi, nghề nghiệp:
- Nghỉ ngơi
- AINS
* Nếu không kèm tổn thương gân chóp xoay:
- Nghỉ ngơi: tránh các động tác giơ tay quá đầu trong khi làm việc hoặc trong các môn thể thao yêu thích.
- AINS
- Tiêm corticoide dưới mỏm cùng
- Tập vật lý trị liệu: giữ biên độ hoạt động của khớp vai, tăng cơ lực gân chóp xoay
Tỉ lệ thành công khoảng 70%. Nếu thất bại, phẫu thuật tạo hình mỏm cùng dưới nội soi nội soi là cần thiết, nó mang lại kết quả khả quan trong 90% trường hợp.
* Nếu kèm theo tổn thương gân chóp xoay:
Cần thực hiện khâu phục hồi gân chóp xoay và tạo hình mỏm cùng đồng thời dưới nội soi.
VHL
