BTC
Là những người phụ nữ trên sân võ, họ như những "Hoa Mộc Lan" hiện đại trên sân Aikido Việt Nam ngày nay!
Cô sinh ra trong một gia đình trung lưu nề nếp gia phong và có tư tưởng tiến bộ. Thân phụ là một người con của đất Tân An, lên Sài Gòn làm nhân viên của "ngân hàng Mỹ quốc".
Tại đó, là con thứ tư trong số chín anh chị em, cô sớm bộc lộ lòng đam mê võ thuật. Do một hạnh ngộ đặc biệt, cô được theo học Hàn Bái đường từ năm mới lên 10. Thông minh, lanh lợi, lại có năng khiếu đặc biệt và cũng đặc biệt duyên dáng nên được các sư huynh quý mến và chỉ vẽ tận tình; cùng học tại sân Sương Nguyệt Anh của Hàn Bái đường.
Thời đó có các ông Chiêm Huỳnh Văn (một cao đồ của môn phái Judo sau này, tại Viện Nhu đạo Quang Trung), ông Hà Kim Vọng (bào đệ võ sư Hà Kim Danh nổi tiếng), ông Lê Hoàng Văn (một danh tài văn võ song toàn, hiện đã lui về ở ẩn).
Môn sinh Hàn Bái đường, huyền đai sân quan thuế
Năm 1962, khi một trong sáu huyền đai đệ nhất đẳng đầu tiên của Việt Nam, được phép Đại sư Đặng Thông Trị cho mở sân Quan Thuế (tại quận 4, Sài Gòn), cô bắt đầu tập Aikido tại đây với một số đồng môn Hàn Bái đường. Vào những lúc có tổ chức thi lên cấp, võ sư Đặng Thông Trị thường tổ chức giao lưu giữa các môn sinh của các sân “Thể Hình” (Centre Cultiviste) (ông Bùi Duy Cảnh phụ tá cho thầy Trị), sân Quan Thuế (ông Nguyễn Văn Quý làm phụ tá cho HLV Lê Xuân Long) và Đạo đường Aikido Dakao. Chính tại các cuộc giao lưu này, cô đã gặp ý trung nhân của mình, là ông Đặng Văn Phát (một "Senpai" (tiền bối) trong Aikido, vì đã được Đại sư Nakazono thăng nhất đẳng năm 1964 cùng với ông Nguyễn Văn Quý).
Kỳ thi đai đen đầu tiên, kể từ khi Đại sư Đặng Thông Phong đông du Nhật Bản trở về (1967), cực kỳ gay cấn khó khăn. Cả khóa có 13 thí sinh, nhưng chỉ có 3 người được chấm đậu. Nữ môn sinh Nguyễn Thị Thanh Loan là một trong số 3 người đặc biệt này. Năm đó, cô vừa tròn 20 tuổi. Như vậy, cô là nữ huyền đai thứ 2 của Aikido Việt Nam, sau nữ võ sư Ngọc Chi, phu nhân của Đại sư Nguyễn Hữu Huy môn Judo.
Vinh thăng nhất đẳng xong, cô Thanh Loan vẫn tiếp tục lên sân của HLV Lê Xuân Long ở Quan Thuế. Cô cũng bắt đầu phụ tá cho các HLV tiền bối, tại quận 4 và sau đó là tại vài nơi khác.
Và sau này, sau khi đã cùng võ sư Đặng Văn Phát lên xe hoa, và khi đã mang thai tới 3-4 tháng cô vẫn ngang nhiên lên sân tập. Sau này nghĩ lại, cô không khỏi tự trách là đã “có hơi liều”. Tuy nhiên, cô nói: “Mình cũng biết sức mình, và tránh những động tác có thể gây hại cho bào thai”.
Sự đam mê, cuồng nhiệt này đối với Aikido có lẽ đã tác động không ít vào thai nhi, và cô Loan Anh, cô trưởng nữ xinh đẹp duyên dáng của hai vị cũng đã hết lòng thiết thân với Aikido như song thân (cô Loan Anh hiện là HLV tam đẳng, phụ tá giảng dạy tại Ban huấn luyện Hội Aikido thành phố).
Những năm tháng võ sư Đặng Văn Phát phải lên đường nhập ngũ là những năm tháng đầy thử thách khó khăn cho cô Thanh Loan: vừa lo cho con nhỏ, vừa lo cho chồng nơi đầu tên mũi đạn.
Ông Dương Văn Đầy - dược sĩ Tư Ngữ và sân Hawai
Đến khi hòa bình được tái lập, gia đình lại được đoàn tụ, nhưng sự nghiệp Aikido lại bị dở dang. Phải chờ đến khi, do yêu cầu của quần chúng yêu thích võ thuật, một vài nơi bắt đầu được dạy võ dưới dạng thể nghiệm, cô Thanh Loan lại lăn xả vào hoạt động Aikido. Cùng võ sư Đặng Văn Phát, và các bạn đồng môn, dưới sự thúc đẩy của Đại sư Đặng Thông Phong, cô tham gia vào việc vận động thành lập sân Hawai ở đường Bùi Viện. Trong cuộc vận động này, phải kể đến những nỗ lực của thiếu úy Thanh, công an khu vực, và võ sư Lâm Quang Kiệt.
Khi công việc tưởng chừng như bế tắc thì hai người đã đến gõ cửa ông Dương Văn Đầy, lúc đó là Chủ tịch UBND quận 1. Chính ông Ba Đầy đã trực tiếp làm việc với dược sĩ Tư Ngữ, thời đó là Phó phòng TDTT quận 1, để cho phép “CLB võ vật phường 17” (Aikido Hawai) được chính thức hoạt động.
Sau này, ông Dương Văn Đầy đã đồng ý đề nghị: làm Chủ tịch danh dự Hội Aikido Tp.Hồ Chí Minh (năm 1990) và đã tham gia một số hoạt động của Hội Aikido Tp và Hội Aikido Q1. Nhưng, vì một số lý do, sự việc đã không kết thúc tốt đẹp. Tuy nhiên, ông Dương Văn Đầy đã là một mạnh thường quân tích cực đối với Đạo đường Aikido Dakao và hội Aikido Q1.
Một năm hoạt động của sân tập “Hawai” tuy ngắn ngủi, nhưng cũng đã tạo tiền đề cho sinh hoạt Aikido tại Q1 và tại Tp.Hồ Chí Minh; Vì vào dạo đó, TDTT Q1 đã bắt đầu khởi sắc và vai trò của dược sĩ Tư Ngữ có ảnh hưởng lan rộng khắp nước. Ngoài việc tụ tập được các đai đen Aikido (nhiều hơn tại Q5), sân “Hawai” còn tổ chức được 3 lần biểu diễn nội bộ và cho quần chúng, 1 kỳ thi huyền đai cho 5 môn sinh (Quang, Kiệt, Thế, Dũng, Soạn) và 1 lễ giỗ Tổ. Lễ giỗ Tổ được tổ chức khá êm đềm lặng lẽ, và có sự tham dự của Đại sư Trần Kỉnh, một trong những con chim đầu đàn của Aikido Việt Nam thời đó.
Nhưng quan trọng hơn cả, sân “Hawai” đã gieo mầm Hiệp Khí cho một lớp HLV và võ sinh sau này, sẽ đóng góp quyết định cho vận mạng Aikido Việt Nam: Tuệ Dương, Hoàng Hương, Đỗ Đặng Phong, Ngô Khắc Hoàng, Vũ Anh Kiệt, Tô Hoàng Hà, …
(còn tiếp)