BTC
Loan Anh bước vào sân tập Châu Á
Năm 2001, nhận lời mời của Võ sư Harry Ng., Phó chủ tịch Liên đoàn Aikido Á Châu (AAF) và Chủ tịch của Hiệp hội Aikido Singapor, Việt Nam đã cử một phái đoàn tham gia Đại hội lần thứ hai của AAF. Trong đoàn có hai cô Loan Anh và Thanh Thảo.
Như đã nói ở trên, Loan Anh có “gien” võ từ lúc còn là trứng nước. Cô được chân sư truyền tâm pháp từ tấm bé, đã dày công tu luyện và đóng góp không ít công sức vào sự thành công của Aikido Hồ Xuân Hương và của Aikido thành phố. Nhất là qua các cuộc biểu diễn ngoạn mục. Cô đã luôn luôn sát cánh với song thân trong các nỗ lực của hai vị để phát triển Aikido tại Q3, Q1, QK-7, Đại học Hồng Bàng, Hội khiếm thị Tp. Hồ Chí Minh,… Vì những đóng góp xuất sắc kể trên, và bằng trình độ hiện nay của Loan Anh, Ban chấp hành Hội Aikido Tp. Hồ Chí Minh đã mời cô tham gia vào Ban giảng huấn của Hội. Đây là một vinh dự lớn cho bất cứ huyền đai nào sinh hoạt trong khuôn khổ của Hội. Chúng ta đã biết Ban giảng huấn và Ban kỹ thuật là hai nơi ươm mầm các lãnh đạo tương lai của Hội.
Nhưng có lẽ biến cố đã gây ấn tượng nhất trong tất cả các sinh hoạt Aikido (tập huấn quốc tế, hội ngộ Aikido ba miền, viễn du, dã ngoại,…) là việc tham gia vào AAF lần hai tại Singapor. Chúng ta hay nghe Loan Anh kể lại một sự kiện trong Đại hội là mục diễn võ tiếp theo sau các buổi tập huấn:
“Hôm sau là buổi tập cuối cùng. Giờ đầu cũng là của Harry Ng. Sensei. Tiếp theo là của Hattori Sensei và giờ sau cùng là của Kubota Sensei, 7 đẳng. Sau khi giảng dạy, ông lấy khăn ra lau mặt rồi nắm lấy uke lau mặt mũi tay chân cho anh ta… Điều này thể hiện sự quan tâm, sự hòa hợp, yêu thương. Nhưng bằng cách đó thì tôi thật bất ngờ và không biết người uke đó có cảm nghĩ gì. Buổi chiều là giờ hướng dẫn của Paul Lee Sensei và Fujita Sensei, 8 đẳng, Tổng thư ký Aikikai Hombu Dojo.
Kết thúc là phần diễn võ của mỗi đoàn. Đoàn Việt Nam do trưởng đoàn Bùi Thế Cần và phó đoàn Đặng Văn Phát đảm nhận. Mỗi đoàn đều có kỹ thuật, phong cách riêng. Nhưng có lẽ phần biểu diễn của đoàn Việt Nam là gây ấn tượng khá sâu sắc vì cả ba uke đều có nét riêng và đẹp: Một người thì theo đúng cách uke của những vị đã sang tập huấn tại Việt Nam nhiều năm qua… không cứng, không mềm mà nắm rất chắc. Còn hai người kia lại là uke nữ, cực kỳ dẻo và té cũng rất đẹp… Sau buổi diễn võ nhiều bạn đồng môn và trưởng đoàn bạn đã nói với chị ấy: “You are number one.”
HLV Thanh Thảo làm ngất ngây Đại hội Á Châu
“Chị ấy” mà cô Loan Anh đề cập đến chính là Nguyễn Vũ Thanh Thảo. Ngay trước khi cuộc diễn võ được tiến hành, cô Thanh Thảo đã ngỏ ý không ra biểu diễn, một phần vì mệt, một phần vì không có thời gian tập dượt. Mà đúng vậy, cả buổi sáng và trưa hôm đó, ngoài thời gian tập huấn, cô còn phải lo chuẩn bị quà cho buổi tiệc “Fare well party” tối đó. Trưởng đoàn Bùi Thế Cần đã tìm cách khuyến khích: “Cứ xem như đó là một buổi dượt, cứ tự nhiên, nói sao làm vậy”.
Phần diễn võ của Võ sư Bùi Thế Cần gồm ba phần: Katame waza, Nage waza và Tachi dori. Khi trưởng đoàn Việt Nam ra trước di ảnh Tổ sư hành lễ, hội trường bỗng im lặng khác thường. Xoay qua các quan khách và Đại sư, ông thi lễ, rồi quay lại chào uke. Chỉ với thần sắc và cung cách uy nghi của mình, ông đã khiến cả hội trường nể trọng.
Không có gì đẹp bằng dùng các đòn cơ bản như Shiho nage, Kote gaeshi, Ikkyo để chống lại Yokomen uchi. Cái đẹp toát ra từ thế chém ngoạn mục, việc sử dụng di hình hoán ảnh để tránh đòn, đỡ đòn bằng nhị cương đao, rồi dẫn đối thủ đến chỗ mất thăng bằng và hạ đối thủ bằng cầm nã thủ. Chỉ cần 3 - 4 chiêu là đủ để chinh phục những vị Đại sư cao thủ khó tính nhất, trong đó có Lão võ sư Lý Thành Nam vốn là đệ nhất quyền sư của Đài Loan, một thời oanh liệt.
Thân pháp khinh linh đỉnh kình, vẻ thanh thoát trong các thế dẫn và cảm nhận về không gian của uke Thanh Thảo khiến cuộc biểu diễn càng thêm hấp dẫn. Nhất là các thế Tobi ukemi (té bay) như chim én xòe đuôi vào tổ làm khán giả nức lòng trầm trồ không ngớt.
Trong Aikido, có nhiều phép luyện khí, mà Kokyu nage là một phần chủ yếu. Nếu Ten no kokyu, Chi no kokyu là những tịnh công (luyện lúc tĩnh tọa) thì Kokyu nage là động công và cũng là hợp công: Uke từ Dương trở thành Âm, Tori từ Âm chuyển qua Dương, dòng khí lưu tạo ra những hình kỹ hà biến thiên, đặc sắc, sinh sinh hóa hóa đến vô tận. Hoả hầu thâm hậu không cần chứng tỏ qua những chiêu thức nhanh, mạnh mà qua thân pháp thiên di, giáng thăng biến ảo, hợp với phép đạo dẫn của các bậc khí công tông sư.
Đặc biệt nhất là khi các Đại sư nhận ra là trưởng đoàn Việt Nam chỉ dùng một ngón tay trỏ để thi triển phép hợp công nêu trên (Yubi tori).
Cây mộc kiếm trên bàn thờ Tổ
Khi qua phần ba của cuộc biểu diễn, một bất ngờ xảy ra: anh bạn Ngọc Duy đã quên mang theo Bokken (mộc kiếm). Đảo mắt quanh một vòng, Thanh Thảo thấy ánh mắt trưởng đoàn hướng về bàn thờ Tổ. Hiểu ý, cô chạy bay đến bên bàn thờ, trịnh trọng bái tạ và nâng ngay cây kiếm đang được bày trước di ảnh Tổ sư. Thế là phần ba cuộc diễn võ có thể tiến hành.
Các thế chém kèm theo tiếng “Ki..ai!” của Thanh Thảo mạnh như vũ bão (cô là đệ nhị đẳng huyền đai Aikiken). Tiếng “Hai.. a!” đáp trả của trưởng đoàn Việt Nam cũng vang dội không kém. Sau hai chiêu đầu Renzoku Tachi komi được tránh né bằng phép “Di hoán” và Kote gaeshi ura, là một đòn Choku Tsuki đâm thục mạng. Chỉ một “sát na” phân vân, một sợi dây buộc hakama đã dính vào mũi kiếm. Một tay ra đòn, tay kia Võ sư Bùi Thế Cần giải thoát cho sợi dây hakama, đồng thời quay tròn người như vụ ra xa uke và vào thế Kamae.
Trong nghệ thuật biểu diễn, điểm dứt của màn trình diễn là tối quan trọng: Chính nó tạo ra ấn tượng cuối cùng và phủ trùm lên cả buổi diễn. Nó phải là sự tiếp nối hợp lý, vừa là đỉnh cao của các giai đoạn trước. Trưởng đoàn Việt Nam hô: “Toma yoko men uchi!” và cô Thanh Thảo đã từ xa phóng tới như trong chiêu thức Tachi komi, thân pháp bay cao, hakama phất phới. Nhưng lúc đáp xuống, thay vì chém thẳng, cô nghiêng người phóng kiếm như trong thế “Tobi kora giri” của trường phái “Nito Ichi ryu” của thần kiếm Musashi Miyamoto.
Lửng lơ trong không khí
Nhanh như cắt, trưởng đoàn Bùi Thế Cần xoay người theo thân pháp “Tenshin” hai tay xòe ra hình chữ V, tay trái cặp kiếm và cương đao của uke dưới nách, tay kia chém vào huyệt “ngọc chẩm” của đối thủ, trong khi thân pháp vẫn không ngừng xoay đến 240 độ. Đây là phép Kino nagare, giống như “Thuận thủy thôi châu” trong Thái Cực Quyền hay “Thuận phong nhiếp đao” đã được nói đến trong “Chiến quốc oanh liệt”.
“Cảnh tượng hoành tráng và đẹp mắt đến rợn người” - Một khán giả (*) đã phát biểu, nhất là lúc người ta có cảm tưởng Thanh Thảo bay lơ lửng trong không khí trong một giây phút tưởng chừng như vô tận.
Cô trở thành điểm nhắm của mọi ánh mắt trong đêm Fare well party của Đại hội. Và không chỉ các bạn bè, mà cả các Đại sư cũng rất hân hoan được chụp ảnh kỷ niệm với cô.
Từ 2001, hầu như mỗi năm, cô đều tham gia các hoạt động Aikido tại Singapor và tại Bang Kok do AAF tổ chức. Vẻ dịu dàng, duyên dáng, khả năng giao tiếp, thông thạo ngoại ngữ, và ý thức là mình đang mang trọng trách về phương diện quốc gia khiến cô được cộng đồng Aikido Á Châu lưu tâm và mến mộ.
Những người con gái trẻ của “Rừng già” Aikido Việt Nam đã làm rạng danh cho Aikido nước nhà. Những Kim Hồng, Kim Yến, Minh Châu, Minh Thư, Loan Anh, Thanh Thảo, Huỳnh Nga,… cần được sự công nhận và cảm tạ của cộng đồng Aikido Việt nam, để họ hăng say tiếp tục cống hiến cho sự nghiệp chung:
Phát triển Aikido để phục vụ tuổi trẻ Việt Nam.
BÙI THẾ CẦN
(*) Một Aikidoka Pháp, thông dịch viên cho lão Võ sư Paul Lee đã nói với trưởng đoàn Việt Nam: “Une demonstration magis trale” và đại diện quốc gia Indonesia nói: “You are the best !”.
